شاید بسیاری از ما ایرانیان از حافظ فقط سراغ فال او برویم اما از شرق تا غرب پژوهشهای بسیاری بر شعر این شاعر ایرانی صورت گرفته تا شهرت جهانی بیپایانش را بر دیگر دلایل تمامناشدنی بودنش بیفزاید. شمار پژوهشگران و شارحان زبانهای شبهقاره دیوان حافظ به حدود ۳۱ نفر و شمار پژوهشها و شرحهای اردو […]
شاید بسیاری از ما ایرانیان از حافظ فقط سراغ فال او برویم اما از شرق تا غرب پژوهشهای بسیاری بر شعر این شاعر ایرانی صورت گرفته تا شهرت جهانی بیپایانش را بر دیگر دلایل تمامناشدنی بودنش بیفزاید.
شمار پژوهشگران و شارحان زبانهای شبهقاره دیوان حافظ به حدود ۳۱ نفر و شمار پژوهشها و شرحهای اردو درباره او نیز به حدود ۱۰ عدد میرسند. این درحالی است که درآلمان، آگوست فون پلاتن، نویسنده و شاعر علاوه بر ترجمه شعرهای حافظ، به سرایش شعرهایی به شیوه او در قالب غزل روی آورد. او به پیروی از گوته، از حافظ و شیوهاش تقلید کرد و درغزلهایش از ساقی، می، معشوق و گله از روزگار و مردمش سخن گفت و از مضمونهای مورد بهره حافظ در آنها استفاده کرد تا غزلهایش حال و هوای شرقی پیدا کنند. کار او در بهرهگیری ازقالب غزل را دنباله کار فریدریش روکرت نیز میدانند. شعرهای پلاتن با نام «آیینه حافظ» منتشر شده است.
همچنین در ایتالیا نخستین ترجمههای شعرهای حافظ توسط پیترو دلا واله، جهانگرد رمی، انجام شد. او در بازگشت از سفرش به ایران، در سال ۱۶۲۶ میلادی نزد اوربان هشتم در رم و در
مجلسی، ترجمه چند شعر از حافظ را خواند و هنرش را با سبک غناییِ ویرژیل، شاعر کلاسیک روم مقایسه کرد. گفته میشود که این ترجمه، نخستین ترجمه شعرهای حافظ در اروپا هم بوده
است. علاوه بر این کتاب «کشف اللغات دیوان حافظ» که نخستین کتاب از پروژه «لیریکا پرسیکا» است در سال ۱۹۸۹ میلادی توسط دانیه لا منگینی و ریکاردو زیپولی منتشر شد.
در فرانسه نیز جهانگردان غربی مثل دلا واله و ژان شاردن، گفتوگوهایی را درباره حافظ و شهرت او انجام میدادند و انگلبرت کمپفر نگارهای از آرامگاه حافظ کشیده بود. بارتلمی دربلو،
خاورشناس فرانسوی در سال ۱۶۹۷ میلادی و در کتابخانه شرقیاش شرح حالی از حافظ را بر اساس نوشتههای لطفعلیبیگ آذر و دولتشاه سمرقندی نوشته بود. علاوه بر این، هانری کازالیس،
پزشک و شاعر فرانسوی، معروفترین اثر خود به نام «توهم» را با الهام از حافظ سرود. ارمان رنو، شاعر مکتب پارناس نیز پس از سالها مطالعه شعر فارسی و شناخت حافظ، مجموعه شعر
«شبهای ایرانی» را در سال ۱۸۷۰ میلادی منتشر کرد و کامی سن سانس، آهنگساز براساس آن قطعه موسیقی «شب ایرانی» را در سال ۱۸۹۶ میلادی ساخت. لئون لکلر معروف به تریستان
کلینگسور، شاعر و موسیقیدان فرانسوی نیز مجموعه شعر «شهرزاد» را تحت تاثیر شعر حافظ در سال ۱۹۰۳ میلادی منتشر کرد و قطعهای نیز بر اساس آن ساخت.
اینها فقط بخش اندکی از اثربخشی حافظ بر ادبیات و هنر جهان است.
بیستمین روز از ماه مهر به عنوان روز بزرگداشت حافظ گرامی داشته میشود.
